Dwudziestolecie międzywojenne

Tło polityczno-społeczne, charakterystyka okresu. Okres tzw. międzywojnia – wyznaczony datami 1918, czyli odzyskaniem niepodległości, i 1939, czyli wybuchem drugiej wojny światowej – wyodrębnia się bardzo wyraziście w- historii Polski, zwłaszcza w historii politycznej. Po wieloletnim nieistnieniu jako państwo Polska staje się scalonym organizmem politycznym, wyłania suwerenną władzę i w rezultacie ustaleń traktatu wersalskiego (1919), plebiscytów na Górnym Śląsku i Mazurach, walk pogranicznych, wojny z Rosją Radziecką zakończonej traktatem ryskim – obejmuje we władanie terytorium, którego wschodnie granice ogarnęły ziemie zamieszkałe przez ludność w większości niepolską, przy jednoczesnym pozostawieniu około półtora miliona Polaków w granicach państwa niemieckiego. Takie ukształtowanie się granic sprawiło, że ludność polska stanowiła w niepodległym państwie 69°/o całej populacji, przy czym stosunki z grupami mniejszościowymi, na ogół napięte, tworzyły zarzewie nieustających konfliktów wewnętrznych.

Formą ustrojową odrodzonego państwa state się demokracja burżu- azyjna, pozostawiająca znaczne wpływy ziemiaństwu, wypływy formalnie nie określone, dające się jednak dostrzec w konkretach życia zbiorowego. I tak na przykład reforma rolna parcelująca wielkie majątki ziemskie, uchwalona przez pierwszy sejm Rzeczypospolitej, do wybuchu drugiej wojny światowej nie została w peini zrealizowana. Przemysł i handel były własnością prywatną. A co równie istotne, największe i najbogatsze przedsiębiorstwa przemysłowe należały na ogół do kapitalistycznych spółek międzynarodowych, uzależnionych z kolei od ko-niunktury światowej. W rezultacie rząd mógł mieć tylko ograniczony wpływ na sytuację gospodarczą, co szczególnie niekorzystnie odbijało się na inicjatywach inwestycyjnych. Gospodarczo Polska niepodległa rozwijała się bardzo powoli, narażona była na powracające regresy i kryzysy ekonomiczne i tylko sporadycznie była w stanie realizować konieczne innowacje w rodzaju budowy portu morskiego w Gdyni czy budowy tzw. Centralnego Okręgu Przemysłowego w ostatnich latach przed wojną.

Leave a Reply

Reklamy
Kategorie Witryny
Reklamy