Oprócz akcentów irracjonalnych i pesymistycznych

Ilustracją takiej postawy jest na przykład obraz cierpiącego człowieka w wierszu Staffa Deszcz jesienny czy tragiczne dzieje ludzkości w Hymnach Kasprowicza u drugiego poety ujawniło się ponadto scho- penhauerowskie współczucie dla człowieczej doli, przechodzące nawet w heroiczny prometeizm. Dał też o sobie znać modernistyczny bunt przeciw Bogu za to, że stworzył zły świat, oraz owo charakterystyczne wówczas przywoływanie na sojusznika szatana.

Za jedyne wartości, które mogą zmniejszyć ból człowieka i stworzyć mu złudę satysfakcji, uważa Schopenhauer takie wytwory ducha i umysłu, jak filozofia, sztuka czy religia. One to powstrzymują działanie popędów, zapewniają upragnioną kontemplację, a nędzy życia nadają jakąś treść. Artyści, uczeni, święci stają się dzięki temu symbolami metafizycznej strony człowieczeństwa i świata. Za szczytowe osiągnięcia sztuki uznawał filozof muzykę, a z literatury – tragedię.

Oprócz akcentów irracjonalnych i pesymistycznych literatura Młodej Polski przejęła jeszcze z filozofii Schopenhauera poglądy na temat roli sztuki i artysty – o czym będzie mowa dalej – lecz już za pośrednictwem Nietzschego, albowiem i ten filozof był pod wyraźnym wpływem nauk swojego rodaka. Poglądy zaś swoje wyłożył w pracach Poza dobrem i złem (1886), Z genealogii moralności (1887), Wola mocy (1891), Tako rzecze Zaratustra (1891).

Leave a Reply

Kategorie Witryny
Reklamy