Spencer

Według powszechnego mniemania bardziej popularny od Comte’a był w polskim środowisku Herbert Spencer. Ten inżynier z wykształcenia żył w latach 1820-1903 i uważał się za ucznia Darwina (1809-1892). W szczególności wyciągał wnioski wynikające z przeprowadzonego przez Darwina dowodu na powstawanie nowych gatunków oraz teorii walki o byt. Główną tezą Spencera stała się teoria ewolucjonizmu. Twierdził, że cała rzeczywistość podlega przemianie dokonującej się stale i stopniowo w jednym kierunku i według jednego prawa. Rozwój jest, zdaniem Spencera, powszechnym prawem wszechświata, a więc oczywiście także organizmów, społeczeństw, kultur. Dlatego też wszystkie dziedziny życia mogą zostać włączone do jednego systemu, którym jest prawo ewolucji.

Spencer twierdził, że rozwój jest postępem. Ta pełna optymizmu teza rzutowała w szczególności na jego poglądy społeczne. Podkreślić należy, że u podstaw tej teorii tkwiła biologia, naturalizm. Prawa rządzące organizmem biologicznym, naturą dotyczyły wszystkich zjawisk życia, a więc także na przykład społeczeństwa (była to rozwijana szczególnie chętnie przez naszych pozytywistów analogia między społeczeństwem a organizmem), jego kultury itd.

Wart podkreślenia jest wreszcie relatywizm Spencera twierdził on, że poznanie jest zależne od poznającego organizmu, od jego przystosowania się do potrzeb i warunków życia. Filozof głosił także relatywizm etyczny. Pojęcie zła i dobra jest uzależnione od potrzeb ustalanych przez przyrodę, życie. Działanie moralne to, według Spencera, działanie naturalne, zgodne z potrzebami życia.

Leave a Reply

Reklamy
    System reklamy Test
Kategorie Witryny
Reklamy