Uwłaszczenie chłopów

– 2 III 1864 nastąpiło uwłaszczenie chłopów, przeprowadzone przez Komisję Urządzającą pod przewodnictwem Milutina. (Było ono w gruncie rzeczy realizacją manifestu Komitetu Centralnego z 22 I 1864, który zawierał postanowienie o uwłaszczeniu chłopów. Dekret ten gwarantował chłopom bezpłatne użytkowanie ziemi, która stawała się ich całkowitą własnością. Dziedzice mieli dostać odszkodowanie ze skarbu niepodległej Polski. Dekret gwarantował chłopom dotychczasowe serwituty, a bezrolnym biorącym udział w walce obiecano po zwycięstwie powstania po 3 morgi ziemi z dóbr narodowych. Oczywiście realizacja dekretu zależała całkowicie od tempa i skali militarnych zwycięstw powstania).

Uwłaszczenia dokonano bez załatwienia żywotnej dla wsi polskiej sprawy tak zwanych serwitutów, to jest bez uregulowania prawa użytkowania pastwisk i lasów sprawy nie załatwiono celowo, aby mogła stanowić przysłowiową kość niezgody między wsią i dworem, umożliwiając zaborcy realizację zasady divide et impera.

Uwłaszczenie chłopów stało się nieuchronną przyczyną kryzysu ekonomicznego ziemiaństwa, szczególnie zaś jego warstwy średniej. Konieczność szybkiego przestawienia się na inny typ gospodarki, to jest na gospodarowanie przy pomocy siły roboczej płatnej żywą gotówką, zmusiła do wielkiego wysiłku ekonomicznego z jednej strony, z drugiej do wykazania dużej elastyczności wobec gruntownie zmienionej sytuacji. Nie wszystkich było na to stać, stąd mnożące się bankructwa i wzrastająca liczba ludzi, którzy na skutek straty majątków znajdowali się bez pracy i bez środków, najczęściej na miejskim bruku.

Leave a Reply

Reklamy
    System reklamy Test
Kategorie Witryny
Reklamy